|
SALA V. Polacy w życiu kulturalnym
Stanów Zjednoczonych
Druga pod względem wielkości sala muzeum poświecona jest znanym Polakom, którzy brali czynny udział w życiu kulturalnym Stanów Zjednoczonych. Widzimy tu: Ignacego Jana Paderewskiego, Helenę Modrzejewską, Henryka Sienkiewicza, Czesława Miłosza, Marcelinę Sembrich-Kochańską, a także Polę Nergi.
I. J. Paderewski (1860-1941) – pianista, kompozytor, działacz polityczny i społeczny, wielki mąż stanu i filantrop. Występował w najsłynniejszych salach koncertowych świata. Po serii koncertów w Europie wyjechał do Stanów Zjednoczonych. Jego wielkimi sprzymierzeńcami były ośrodki polonijne w Chicago, Detroit i Buffalo.W1913r.zamieszkał na stałe w USA. Do dziś zachowała się jego korespondencja z najważniejszymi politykami amerykańskimi, a także z Polakami rozrzuconymi po świecie.
W wareckim muzeum prezentowany jest portret I. J. Paderewskiego namalowany przez Mariana Wyróżemskiego, a także pamiątki, fotografie, listy z autografami. Warto zwrócić uwagę na kolekcję pamiątkowych łyżeczek Paderewskiego z wizerunkami miast, które odwiedzał. Łyżeczki eksponowane są w empirowej komodzie z poł. XIX w. W 2001 r. muzeum otrzymało w darze od Anny i Stanisławy Grabskich fortepian firmy Bösendorfer z 1832 r., na którym w domu ich ojca, prof. Stanisława Grabskiego w Warszawie grywał I. J. Paderewski.
Serdeczną przyjaciółką Paderewskiego była utalentowana aktorka - Helena Modrzejewska (1840-1909). W 1876 r. będąc u szczytu sławy, postanowiła wyjechać do Ameryki. Zadebiutowała na deskach Kalifornia TheatrewSanFrancisco w sierpniu 1877 r. Grała potem w Nowym Jorku, Chicago, Bostonie, Filadelfii, Waszyngtonie i wielumiastach,podróżując własnym wagonem kolejowym po całych Stanach. W 1833 r. otrzymała obywatelstwo amerykańskie. Została uznana za najwybitniejszą odtwórczynię ról szekspirowskich. Była podziwiana i opisywana przez swoich współczesnych, m.in. przez Bolesława Prusa, Henryka Sienkiewicza, Cypriana Kamila Norwida.
W sali eksponowany jest Portret Heleny Modrzejewskiej, pędzla Tytusa Maleszewskiego (1827-1898).
Widzimy tu także portret Henryka Sienkiewicza, autorstwa Mariana Wyróżemskiego. Sienkiewicz spędził w Stanach Zjednoczonych lata 1876-78. Był korespondentem „Gazety Polskiej”. Z tego okresu pochodzą „Listy z podróży do Ameryki”. Napisał także nowelę o życiu polskich emigrantów „Za chlebem”. Postacią wartą zauważenia jest Marcelina Sembrich-Kochańska (1858-1935) – śpiewaczka operowa, wybitny talent muzyczny. W 1883 r. wystąpiła po raz pierwszy w nowojorskiej Metropolitan Opera, a od sezonu 1898/99 była stałą jej solistką. Grała największe role operowe. Marcelina Sembrich-Kochańska zmarła w Nowym Jorku 11 stycznia 1935 r. w wieku lat 77. Jej portret namalowała ZofiaZielińska. W galerii portretów Polaków uczestniczących w życiu kulturalnym Stanów Zjednoczonych znajdują się także portrety: noblisty Czesława Miłosza autorstwa ZofiiZielińskiej i Poli Negri (1896-1992) namalowany przez Krzysztofa Jackowskiego.
Wnętrze sali urządzone jest zestawem mebli w stylu dyrektoriatu z przełomu XVIII/XIX w. W rogu sekretera czeczotowo-brzozowa z I poł. XIX w. Z tego samego okresu pochodzą: para kandelabrów figuralnychzbrązu złoconego, para wazonów kryształowych ze zdobieniami brązowymi, zegar z białego marmuru zdobiony brązem złoconym, a także zegar empirowy w kształcie amfory. Wystrój uzupełnia tkanina kaukaska z XVIII w. i dywan perski z motywem rajskiego ogrodu, datowany na XIX w. Przy wyjściu na taras para wilków kominkowych z ok. 1880 r.
|
